Tiền sử phẫu thuật tạo hình thành bụng có thể làm thay đổi cấu trúc giải phẫu, hệ thống cân cơ và mạng lưới mạch máu vùng bụng, khiến việc mổ lấy thai trở nên phức tạp hơn. Tại PhenikaaMec, ê-kíp bác sĩ đã xử trí thành công ca mổ lấy thai trên sản phụ từng trải qua cả phẫu thuật lấy thai và tạo hình thành bụng, với yêu cầu bảo đảm an toàn cho mẹ và bé, đồng thời hạn chế tối đa tổn thương các cấu trúc đã được tái tạo.
Tiền sử tạo hình thành bụng khiến ca mổ lấy thai đối mặt nhiều thách thức
Ở tuần thai 37 tuần 1 ngày, sản phụ N.V.H (34 tuổi, Hà Nội) nhập viện trong tình trạng đau bụng, ra máu âm đạo. Qua khai thác tiền sử, các bác sĩ ghi nhận sản phụ từng mổ lấy thai kết hợp phẫu thuật tạo hình thành bụng. Đây là yếu tố quan trọng khiến cuộc phẫu thuật lần này cần được đánh giá và tính toán kỹ lưỡng ngay từ bước tiếp cận ban đầu.
Trong phẫu thuật tạo hình thành bụng, bác sĩ thường thực hiện bóc tách vạt da và mô mỡ dưới da trên diện rộng, loại bỏ phần da thừa, khâu siết hệ thống cân cơ nhằm cải thiện độ săn chắc của thành bụng và tái tạo vị trí rốn. Sau can thiệp, các lớp mô có thể hình thành sẹo xơ, thay đổi độ đàn hồi và tương quan giải phẫu so với ban đầu.
Khi mang thai, tử cung phát triển liên tục, làm tăng thể tích ổ bụng và tạo áp lực lên thành bụng. Tuy nhiên, hệ thống cân cơ đã được khâu siết cùng mô sẹo sau tạo hình có thể khiến thành bụng giảm khả năng giãn nở sinh lý. Những thay đổi này không chỉ ảnh hưởng đến khả năng thích nghi của cơ thể trong thai kỳ mà còn tạo ra trở ngại khi sản phụ cần phẫu thuật lấy thai.
Đặc biệt, tiền sử mổ lấy thai trước đó còn làm gia tăng khả năng hình thành mô xơ dính giữa các lớp mô vùng bụng và các cơ quan lân cận. Những mốc giải phẫu vốn quen thuộc trong một ca mổ thông thường có thể bị biến đổi, khiến việc xác định mặt phẳng bóc tách và tiếp cận tử cung trở nên khó khăn hơn.
Ekip bác sĩ Sản khoa PhenikaaMec thực hiện ca mổ lấy thai nhiều thách thức
Xơ dính phức tạp, nguy cơ tổn thương tạng và ảnh hưởng nguồn nuôi dưỡng da
Trên nền thành bụng đã qua nhiều lần can thiệp, các lớp da, mô mỡ dưới da, cân cơ và phúc mạc có thể mất đi ranh giới tự nhiên, dính chặt vào nhau hoặc với các cấu trúc lân cận. Đặc biệt, tình trạng dính giữa bàng quang và đoạn dưới tử cung sau lần mổ lấy thai trước có thể làm tăng nguy cơ tổn thương bàng quang khi tiếp cận tử cung.
Vì vậy, việc mở đường vào ổ bụng không đơn thuần là đi theo vết mổ cũ. Bác sĩ cần nhận diện chính xác các lớp mô đã biến đổi, bóc tách thận trọng và kiểm soát từng thao tác để hạn chế tổn thương bàng quang, ruột cũng như các cơ quan lân cận.
Một thách thức khác nằm ở hệ thống mạch máu nuôi dưỡng da vùng bụng dưới. Sau phẫu thuật tạo hình, quá trình bóc tách và tái định vị vạt da có thể làm thay đổi mạng lưới mạch máu tại khu vực này. Nếu tiếp tục bóc tách quá rộng hoặc làm tổn thương các nhánh mạch còn lại, nguy cơ thiếu máu nuôi da, tụ máu, tụ dịch, hoại tử mép da và chậm liền vết mổ có thể gia tăng.
Bên cạnh đó, thành bụng xơ cứng, kém đàn hồi cũng gây khó khăn khi bộc lộ đoạn dưới tử cung và đưa em bé ra ngoài. Sau khi hoàn thành lấy thai, việc phục hồi các lớp cân cơ, mô dưới da và da cũng cần được tính toán phù hợp nhằm hạn chế hình thành khoang chết, giảm nguy cơ tụ dịch và bảo tồn kết quả tạo hình trước đó.
Như vậy, yêu cầu đặt ra cho ê-kíp không chỉ là đưa em bé chào đời an toàn mà còn phải kiểm soát đồng thời những nguy cơ liên quan đến giải phẫu, mạch máu và khả năng phục hồi thành bụng sau phẫu thuật.
Vượt cạn thành công, đón bé chào đời bình an tại Khoa Sản PhenikaaMec
Lựa chọn đường mổ phù hợp, bóc tách tỉ mỉ, bảo tồn tối đa cấu trúc thành bụng
Trước đặc điểm sẹo mổ lấy thai cũ kết hợp đường sẹo tạo hình ngang dài ở vùng bụng dưới, ê-kíp gồm ThS. BSNT Quang Thủy, ThS. BS Nguyễn Minh Vũ và ThS. BS Nguyễn Thị Trinh đã xây dựng phương án phẫu thuật phù hợp với cấu trúc giải phẫu hiện tại của sản phụ.
Các bác sĩ lựa chọn tiếp cận theo đường sẹo tạo hình thành bụng cũ tại nếp lằn bụng dưới, không tạo thêm đường rạch mới. Phương án này nhằm hạn chế sẹo chồng chéo, đồng thời giảm việc tạo thêm tổn thương trên vùng da đã trải qua phẫu thuật tạo hình.
Trên nền mô xơ dính phức tạp, ê-kíp tiến hành bóc tách thận trọng từng lớp, nhận diện các cấu trúc giải phẫu đã biến đổi, kết hợp cầm máu kỹ lưỡng nhằm bảo tồn tối đa hệ thống vi mạch nuôi dưỡng vạt da. Quá trình bộc lộ trường mổ được thực hiện có kiểm soát, hạn chế lực kéo và banh quá mức để tránh tổn thương các tạng lân cận cũng như rách mép da.
Sau khi tiếp cận an toàn tử cung, các bác sĩ phối hợp nhịp nhàng trong quá trình lấy thai. Một bé gái nặng 2.450 gram đã chào đời khỏe mạnh sau cuộc phẫu thuật với nhiều bước xử trí đòi hỏi sự chính xác và cẩn trọng.
Đón bé gái chào đời an toàn sau tình trạng tiền sử sẹo thành bụng phức tạp
Tuy nhiên, yêu cầu bảo tồn chưa dừng lại khi em bé được đưa ra ngoài. Ê-kíp tiếp tục chú trọng phục hồi thành bụng, khâu đóng các lớp cân cơ phù hợp với cấu trúc giải phẫu, xử lý những khoang trống có nguy cơ tích tụ dịch. Lớp da được đóng bằng chỉ thẩm mỹ nội bì, đồng thời bảo tồn vị trí rốn cũ và đường nét thành bụng sau phẫu thuật tạo hình.
Sau mổ, sản phụ tỉnh táo, sức khỏe ổn định, không ghi nhận chảy máu và không cần theo dõi đặc biệt.
Đánh giá tiền sử phẫu thuật – yếu tố quan trọng trong xử trí các ca mổ lấy thai phức tạp
Phẫu thuật tạo hình thành bụng trước khi mang thai không đồng nghĩa với việc sản phụ chắc chắn gặp biến chứng khi sinh mổ. Tuy nhiên, những thay đổi về cấu trúc giải phẫu, mô sẹo và hệ thống mạch máu sau can thiệp là những yếu tố cần được bác sĩ sản khoa lưu ý khi quản lý thai kỳ và xây dựng kế hoạch sinh.
Việc khai thác đầy đủ tiền sử phẫu thuật, đánh giá tình trạng sẹo và nhận diện những nguy cơ tiềm ẩn giúp bác sĩ chủ động dự kiến khó khăn trong quá trình tiếp cận ổ bụng, lựa chọn đường mổ và phương án phục hồi phù hợp. Với những trường hợp phức tạp, sự phối hợp giữa các bác sĩ có kinh nghiệm phẫu thuật sản khoa đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát nguy cơ và bảo đảm an toàn cho sản phụ.
Tại Khoa Sản PhenikaaMec, mỗi ca mổ lấy thai được đánh giá dựa trên tình trạng lâm sàng, tiền sử can thiệp ngoại khoa và đặc điểm giải phẫu của từng sản phụ. Mục tiêu không chỉ là bảo đảm em bé chào đời an toàn mà còn chú trọng bảo tồn mô lành, hạn chế biến chứng và hỗ trợ người mẹ phục hồi tốt sau phẫu thuật.
Với những ca mổ lấy thai phức tạp, thành công không chỉ nằm ở khoảnh khắc em bé chào đời mà còn ở khả năng kiểm soát những nguy cơ tiềm ẩn, bảo tồn cấu trúc giải phẫu và bảo đảm sự an toàn lâu dài cho người mẹ.
